- Ziekte van Parkinson en parkinsonisme
- Essentiële tremor en andere vormen van beven
- Ziekte van Huntington
- Dystonie
- Ticstoornissen
- Aandoeningen van de kleine hersenen
Ziekte van Parkinson en parkinsonisme
De ziekte van Parkinson is de aandoening die we het vaakst zien in de kliniek van de bewegingsstoornissen. In België lijden naar schatting 35.000 mensen aan de ziekte.
De bekendste symptomen zijn veranderingen in het bewegen zoals traagheid, stijfheid, beven, gang- en houdingsveranderingen. Maar patiënten kampen vaak ook met andere problemen zoals slaapstoornissen, depressiviteit, verlies van reukzin, mentale veranderingen.
De ziekte van Parkinson is een complexe aandoening en vergt een gepersonaliseerde aanpak. Ze is progressief en er is voorlopig geen genezende of afremmende behandeling. Wel kunnen de symptomen verminderd worden met medicatie of, bij ver gevorderde patiënten, eventueel chirurgie.
Een aantal andere ziekten vertonen vergelijkbare kenmerken. Die worden gegroepeerd onder de noemer 'parkinsonisme'.
Essentiële tremor en andere vormen van beven
Bij meerdere medische problemen kan beven een van de symptomen zijn, maar er zijn ook specifieke aandoeningen met beven als hoofdsymptoom. De meest frequente is de essentiële tremor, die heel storend kan zijn bij dagelijkse handelingen. Die aandoening is dikwijls familiaal. Veel patiënten met essentiële tremor kunnen we helpen met medicatie, soms overwegen we een chirurgische behandeling.
Beven kan ook voorkomen door andere aandoeningen van het zenuwstelsel, zoals multiple sclerose, een beroerte of na een hersentrauma. De behandeling is in die gevallen meestal moeilijker.
Ziekte van Huntington
De ziekte van Huntington is een familiale ziekte, ze wordt dus volledig bepaald door een genetische afwijking. Ze is een progressieve aandoening, gekenmerkt door abnormale bewegingen, psychiatrische en mentale stoornissen.
Er is geen genezing mogelijk. De symptomen worden vooral medicamenteus behandeld. Gezien het genetische karakter werken we nauw samen met het Centrum voor medische genetica. We houden dan ook gezamenlijke consultaties.
Dystonie
Dystonie is een bewegingsstoornis gekenmerkt door ongewilde abnormale bewegingen die continu voorkomen of een eerder wringend en repetitief karakter hebben. Door de ongewilde bewegingen komen delen van het lichaam in een abnormale stand te staan, bv.:
- de hals: cervicale dystonie (scheefhals)
- de oogleden: blefarospasme (ongewild dichtknijpen van de ogen)
- de stembanden: laryngale dystonie (stemstoornis door onwillekeurige bewegingen van de stembanden)
- nagenoeg het gehele lichaam: bv. torsiedystonie
De diagnose stellen is soms bijzonder moeilijk. Ook dystonie behandelen is niet altijd makkelijk. Dat kan met geneesmiddelen of chirurgie. We dienen patiënten soms ook botuline toxine toe, een gifstof die de signalen van de zenuw naar de spier blokkeert.
Ticstoornissen
Tics zijn bewegingen of geluiden die gewild lijken, maar abnormaal zijn omdat ze ongepast zijn of herhaaldelijk voorkomen. Patiënten voelen tics vaak aankomen door vreemde, soms tintelende sensaties. Ze kunnen de bewegingen of geluiden een tijdje onderdrukken, maar door ze uit te voeren, stroomt de spanning weer weg. Tics kun je dus soms niet bedwingen. Ze komen vaak samen voor met dwanghandelingen en -gedachten.
Tics kunnen een medische oorzaak hebben of een gevolg zijn van geneesmiddelen. Vaak is er geen aanwijsbare oorzaak, zoals bv. bij het syndroom van Gilles de la Tourette. Een behandeling is niet altijd nodig. De behandeling bestaat uit een combinatie van begeleiding, informatie en indien nodig medicatie. In heel uitzonderlijke gevallen wordt een operatie overwogen.
Aandoeningen van de kleine hersenen
De kleine hersenen of het cerebellum spelen een belangrijke rol in de coördinatie van de bewegingen en het evenwicht. Stoornissen ervan kunnen dan ook de dagelijkse activiteiten hinderen.
Verschillende ziekten van het zenuwstelsel kunnen de kleine hersenen treffen. Er zijn ook specifieke ziektebeelden van het cerebellum. De meeste zijn relatief zeldzaam, sommige zijn erfelijk. De onderliggende oorzaak van de aandoening kan niet altijd worden gevonden. De medische behandeling is vaak onbevredigend.