Aandoeningen van het uitwendig oor

Aangeboren misvorming van oorschelp en gehoorgang

Aangeboren misvormingen van de oorschelp variëren van kleine aanhangsels of verhevenheden, vaak gelegen voor de oorschelp, tot ernstige misvormingen.

Een te kleine, slecht ontwikkelde of afwezige oorschelp komt vaak voor in combinatie met afwijkingen van de uitwendige gehoorgang. Deze afwijkingen kunnen aan een of aan beide oren voorkomen en zijn soms erfelijk. Ze kunnen vaak met heelkunde gecorrigeerd worden.

Afstaande oren

Afstaande oren, in de volksmond flaporen, zijn een aangeboren misvorming van het kraakbeenskelet van de oorschelp. In veel gevallen ontbreekt de plooi in het oor (antihelixplooi) of is de kom van de oorschelp te diep. Dit is vaak familiaal.

Afstaande oren hebben geen invloed op het gehoor, maar vormen een esthetisch probleem. Kinderen met flaporen worden op school vaak gepest. Dat kan psychische problemen uitlokken.

Een afstaand oor kan chirurgisch gecorrigeerd worden. Meestal wordt dit overwogen vanaf de leeftijd van 5 jaar.

Oorsmeerprop

Oorsmeer of cerumen is een natuurlijk afscheidingsproduct van de uitwendige gehoorgang. Het wordt geproduceerd door de oorsmeerklieren en vormt een mengsel met talg, haartjes en afgestoten huidschilfers. Oorsmeer beschermt de dunne, kwetsbare huid van de uitwendige gehoorgang tegen vocht, uitdroging en beschadiging. Het remt bovendien de groei van bacteriën en schimmels.

De gezonde gehoorgang is zelfreinigend. Maar als het evenwicht tussen aanmaak en afvoer van oorsmeer verstoord is, ontstaat een oorsmeerprop. Door de gehoorgang overmatig te reinigen met wattenstaafjes, loopt u meer risico op oorsmeerproppen. Oudere mensen hebben er vaker last van doordat hun oorsmeer droger en harder is.

Huisartsen verwijderen oorsmeer doorgaans door de uitwendige gehoorgang te spoelen. In een aantal gevallen is dat niet aangewezen, bijvoorbeeld bij een vermoeden van trommelvliesperforatie, bij trommelvliesbuisjes of na eerdere oorchirurgie. De neus-, keel- en oorarts maakt de gehoorhang vaak schoon onder zicht van een microscoop met instrumentjes zoals een zuigertje, lusje of haakje.

Oorsmeeroplossers (cerumenolytica) lossen oorsmeer niet op, maar maken het dunner en zachter en weken het los van de uitwendige gehoorgang. Er zijn oplossers op basis van olie of water beschikbaar. Naast de commerciële bereidingen, kunt u ook amandel- of babyolie, fysiologisch of steriel water gebruiken.

Oorsmeeroplossers bevorderen de spontane afvoer van oorsmeer. Patiënten die vaak last hebben van oorsmeerproppen, kunnen ze preventief gebruiken. Om een spoeling van de gehoorgang voor te bereiden, volstaat het om ze eenmaal te gebruiken, enkele minuten voor de procedure.

Buitenoorontsteking

Een buitenoorontsteking is een ontsteking van de huid van de uitwendige gehoorgang. Dit kan gepaard gaan met jeuk, pijn, oorloop, zwelling van de gehoorgang en gehoorverlies.

Een buitenoorontsteking komt vaak voor. De verwekkers zijn huidbacteriën of schimmels. Verschillende situaties werken een ontsteking in de hand.

  • Veelvuldig zwemmen. Daardoor komt een buitenoorontsteking vaak voor in de zomermaanden, bij warm weer of in een tropisch klimaat.
  • Frequent de oren reinigen.
  • Een hoorapparaat of oordoppen dragen.
  • Huidaandoeningen zoals psoriasis en eczeem.

Bij een acute ontsteking voelt de patiënt pijn of ongemak wanneer hij zijn oorschelp aanraakt. De gehoorgang is meestal vernauwd door zwelling en er zit vocht of etter in. Frequente infecties kunnen leiden tot een blijvende vernauwing en gehoorverlies. De ingang van het oor vertoont vaak krabletsels en is bekleed met droge schilfers.

Een goede reiniging van de gehoorgang is nodig om een buitenoorontsteking te kunnen onderscheiden van een middenoorontsteking. Het is ook de eerste stap in de behandeling. Verder krijgen patiënten vaak druppels voorgeschreven en een waterverbod opgelegd. Als de gehoorgang sterk gezwollen is, wordt soms een gaasje ingebracht.

Overmatig reinigen van de gehoorgang wordt afgeraden en onderliggende huidaandoeningen moeten worden behandeld. Zalven of crèmes kunnen nuttig zijn om jeuk onder controle te houden. Als er een duidelijk verband is met zwemmen, kunnen beschermende oordoppen een buitenoorontsteking voorkomen.

Bij vernauwde gehoorgangen wordt chirurgie overwogen. De gehoorgang en de ingang van het oor worden daarbij maximaal verbreed.

De inhoud van deze pagina werd samengesteld door de betrokken dienst(en). Laatste update: 23-10-2018 18:33.