U bent hier: Skip Navigation LinksUZ Gent > Actueel > Nieuws

UZ Gent laat blinde weer zien met bionisch oog

27-3-2018

Dr. Fanny Nerinckx, oogarts en netvlieschirurg in het UZ Gent, en haar team hebben voor het eerst in België een patiënt met een erfelijke oogziekte behandeld met een implantaat op het netvlies, ook wel bekend als bionisch oog. 

De patiënt kan na jaren blindheid opnieuw patronen waarnemen. Ze onderscheidt nu vormen zoals ramen en deuren, en het silhouet van mensen.

Erfelijke oogziekte

Retinitis pigmentosa (RP) is een zeldzame erfelijke oogaandoening die voorkomt bij 1 op de 3.000 Belgen. 

Dr. Nerinckx licht toe: ‘Het is een aandoening waarbij lichtgevoelige cellen aan de binnenkant van het oog degenereren. Het zicht gaat stilaan achteruit tot uiteindelijk vaak volledige blindheid volgt. Een behandeling of ingreep in een vergevorderd stadium van de ziekte was tot voor kort niet mogelijk in België.’

Nieuwe kunstmatige manier van zien

Het implantaat of bionisch oog is ontwikkeld door Second Sight Medical Products, een start-up die gespecialiseerd is in medische apparaten die blindheid bestrijden. Het kreeg de naam Argus II Retinal Prosthesis System of kortweg Argus II. 

De behandeling herstelt niet het normale zicht, maar vervangt gedeeltelijk de functie van het netvlies door een systeem met minicamera, zakcomputer en implantaat. Dit systeem laat de patiënt zien op een kunstmatige manier.

  • De persoon draagt een bril met een minicamera in het midden van het montuur.
  • De camera zendt de beelden naar een kleine draagbare computer.
  • De computer vertaalt de beelden en zendt ze via een antenne op de bril naar het implantaat op het netvlies.
  • Het implantaat werkt zoals de afgestorven lichtgevoelige cellen en stimuleert via 60 electroden de nog intacte zenuwcellen van het netvlies.
  • De zenuwcellen sturen het signaal via de oogzenuw naar de hersenen waar zich dan uiteindelijk het beeld vormt.

Voor de persoon lijkt het alsof hij/zij opnieuw beelden of vormen kan waarnemen. Ook de patiënt in het UZ Gent kan op deze kunstmatige manier opnieuw zien wat er zich voor haar afspeelt.

Bionisch oog

Opnieuw leren zien

Voor de toepassing van Argus II is het cruciaal dat de patiënt ooit kon zien

‘Na een succesvolle operatie in januari is het nu belangrijk dat de patiënt een intense revalidatie krijgt,’ zegt dr. Nerinckx. ‘Tijdens de revalidatie in het UZ Gent leert de patiënt de beelden van de camera interpreteren en koppelen aan beelden die ze ooit al heeft gezien. Je kan het vergelijken met het leren van een nieuwe taal, maar dan met beelden. De eerste resultaten van de behandeling zijn positief. De patiënt is goed hersteld en kan stap voor stap beter waarnemen.’

Het Argus II-systeem betekent een grote vooruitgang voor de patiënt. R.C. getuigt: ‘Na 10 jaar blindheid kan ik opnieuw grote vormen zien. Ik zie licht en donker, contrastrijke deurkaders en lijnen.’ ‘Sommige personen kunnen opnieuw de was sorteren en grote letters lezen,’ vult dr. Nerinckx aan. ‘De levenskwaliteit van deze vrouw gaat er sterk op vooruit.’

De eerste behandeling in België

Meer dan 250 personen in landen zoals Italië, VK, Duitsland, Frankrijk en VS gingen de patiënt in het UZ Gent al voor. De dienst Oogheelkunde van het UZ Gent is als referentiecentrum voor zeldzame oogziekten, netvlieschirurgie en visuele revalidatie de eerste dienst die het Argus II-systeem implanteerde in België. 

UZ Gent, UGent en Second Sight Medical Products zullen de resultaten evalueren en bekijken hoe ook andere patiënten met erfelijke en achteruitgaande netvliesaandoeningen toegang kunnen krijgen tot dit bionisch oog.